Kathak

Rajni

Kathak is één van de acht klassieke dansstijlen uit India en komt oorspronkelijk uit het Noorden van het land.

Kathak is afgeleid van het woord kathá wat in het Hindi ‘verhaal’ betekent. Kathak is dus een verhalende dansstijl die het mogelijk maakte voor Kathakars (verhalenvertellers), om religieuze en mythologische verhalen in de tempels te vertellen.

 
De dansvorm bloeide in de 18e eeuw op doordat het door de Moghul vorsten werd verplaatst naar de hoven. Doordat er aan de hoven niet veel belangstelling was voor gedanste verhalen over God, begonnen de dansers abstractere stijlen te ontwikkelen. Deze bevatten complexe ritmen, vliegensvlugge pirouettes (chakra’s) welke worden geaccentueerd door de enkelbelletjes (de ghungru’s) en dramatische pauzes. Zo is de Kathakstijl ontwikkelt tot de stijl die we nu kennen.

stock-photo-line-art-of-konark-wheel-odi
Nuances
Prithvi

Deze dansvorm onderscheidt zich van andere klassieke Indiase dansstijlen zoals Bharata Natyam of Odissi door de lichaamshouding: de Kathakdanser staat namelijk recht, in tegenstelling tot de andere stijlen waar de danser met gebogen benen staat.

Ook zijn de handgebaren mudra’s) anders: bij Odissi bewegen ze in traditioneel vastgelegde mudras, maar de Kathakdanser beweegt de handen natuurlijk, afwisselend, vloeiend en scherp. Ook de gezichtsexpressie heeft geen voorgeschreven richtlijnen.

Ook is deze Indiase klassieke dansstijl de enige die Hindoe als Islamitische cultuurelementen bevat. 

Kathak wordt veelal solo uitgevoerd waarbij de danser met percussie- en melodie
instrumenten wordt begeleid zoals de tabla, sarangi, sitar, fluit of viool.
De danser en percussionist moedigen elkaar tijdens de dans aan om steeds sneller en ingewikkeldere ritmes te spelen en dansen. Dit samenspel van uitdaging tussen de tablaspeler en de Kathakdanser wordt ookwel Jugalbandhi genoemd.
Liefde is nog altijd een populair onderwerp wat regelmatig terug komt in deze dansstijl.